Τουρισμός: Βουτιά στα έσοδα το 2020 – Χάθηκαν 14 δισ. ευρώ

Παρότι λίγο μετά το πρώτο lockdown το υπουργείο Τουρισμού ανέμενε περισσότερα από οκτώ δισεκατομμύρια ευρώ στο ταμείο για εφέτος (τους επόμενους μήνες ωστόσο οι προσδοκίες άρχισαν σταδιακά να υποχωρούν), τελικά τα έσοδα για το 2020 δεν πρόκειται να ξεπεράσουν τα 4 δισεκατομμύρια ευρώ.

Στο δεκάμηνο, οι εισπράξεις από ταξιδιωτικές υπηρεσίες μειώθηκαν κατά 77,0% στα 4,035 δισ. ευρώ, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος, όταν στο αντίστοιχο διάστημα του 2019 είχαν διαμορφωθεί στα 17,6 δισ. ευρώ. Στα ίδια επίπεδα ποσοστιαία κινήθηκε και η μείωση των αφίξεων μη κατοίκων ταξιδιωτών (-76,1%) στο δεκάμηνο. Αντίστοιχα, η διεθνής επιβατική κίνηση στα ελληνικά αεροδρόμια, εμφανίστηκε μειωμένη κατά 72%, τους πρώτους δέκα μήνες του 2020.

Δεδομένου ότι από αρχές Νοεμβρίου έχει επιβληθεί lockdown στη χώρα, το 2020 δεν πρόκειται τα τουριστικά έσοδα από το εξωτερικό να αυξηθούν περαιτέρω.

Υπενθυμίζεται ότι οι εισπράξεις για το 2019 είχαν ανέλθει σε 18,2 δισ. ευρώ, ενώ στην αρχή του 2020, πριν από το ξέσπασμα του κορονοϊού, λόγω της μεγάλης δυναμικής που κατέγραφαν τότε οι προκρατήσεις, τα έσοδα αναμένονταν να ξεπεράσουν τα 20 δισ. ευρώ για εφέτος.

Ωστόσο, το μεγάλο πρόβλημα για τον ελληνικό τουρισμό δεν είναι μόνο η χαμένη φετινή χρονιά αλλά και το τι θα γίνει μεσοπρόθεσμα, καθώς σύμφωνα με εκτιμήσεις από διεθνείς και εγχώριους φορείς, η πλήρης επάνοδος του κλάδου στα προ-COVID επίπεδα, δε θα πρέπει να αναμένεται πριν το 2022, με την ανάκαμψη να εκτιμάται ότι θα διαρκέσει από 2,5 έως 4 χρόνια.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΣΕΤΕ, οι τουριστικές εισπράξεις για το 2021 αναμένεται να ανακάμψουν στο 50%-60% των επιπέδων του 2019.

Το Υπουργείο Τουρισμού επιβεβαιώνει τις εκτιμήσεις αυτές, στην περίπτωση, όμως, που διεξάγονται σε όλα τα ελληνικά αεροδρόμια μοριακά τεστ για τις διεθνείς αφίξεις. Σε διαφορετική περίπτωση, το Υπουργείο εκτιμά ότι οι εισπράξεις θα πλησιάσουν το 20%-30% των επιδόσεων του 2019.

Αναδυόμενες τάσεις
Παρόλα αυτά, ο αντίκτυπος του COVID-19 μπορεί να αποδειχθεί βαθύτερος και πιο ουσιαστικός, ξεπερνώντας τους οικονομικούς δείκτες και τα χρηματοοικονομικά δεδομένα. Όπως αναφέρεται στην τελευταία έκθεση της EY Ελλάδος, η πανδημία φαίνεται πως τροφοδότησε έναν πολυσχιδή μετασχηματισμό του κλάδου, οδηγώντας στην εμφάνιση νέων καταναλωτικών / ταξιδιωτικών συνηθειών, μία ιδιαίτερη εστίαση στη βιωσιμότητα και την υγιεινή, καθώς και στην περιφερειοποίηση των ταξιδιών και του τουρισμού – αλλαγές που αναμένεται να έχουν μακροπρόθεσμες, αν όχι μόνιμες, επιπτώσεις.

Συγκεκριμένα οι αναδυόμενες τάσεις, που αναμένεται να επηρεάσουν την τουριστική αγορά τα επόμενα χρόνια, παγκοσμίως, αλλά και στην Ελλάδα μεταξύ άλλων είναι οι εξής:

Το 68% του εργατικού δυναμικού των τουριστικών επιχειρήσεων, θα χρειαστούν επανακατάρτιση για να ανταποκριθούν στην αυξανόμενη ψηφιοποίηση του κλάδου.
Βραχυπρόθεσμα, αναμένεται να κυριαρχήσουν οι εγχώριες και περιφερειακές διακοπές, καθώς και τα ταξίδια στην ύπαιθρο.
Οι ταξιδιώτες, πλέον, προτιμούν να ταξιδεύουν σε μικρότερες ομάδες, επιλέγοντας περισσότερο απομονωμένες περιοχές, ενώ η ασφάλεια του εκάστοτε προορισμού / καταλύματος επηρεάζει σημαντικά τις αποφάσεις τους.
Ταυτόχρονα, ο αντίκτυπος τις πανδημίας μέχρι σήμερα, έχει αποκαλύψει τα αδύναμα σημεία του τουριστικού κλάδου, αλλά, ταυτόχρονα, έχει καταδείξει τα απαραίτητα βήματα που πρέπει να γίνουν, από άποψη εξέλιξης της ζήτησης, υγείας και υγιεινής, καινοτομίας και ψηφιοποίησης, αλλά και βιωσιμότητας, για να θωρακιστεί ο κλάδος έναντι μελλοντικών προκλήσεων, και να συνεχίσει να είναι καταλύτης οικονομικής ανάπτυξης και ευημερίας για την Ελλάδα.