Πόσο «πιάνουν» τα εμβόλια όσους έχουν αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα

Απάντηση στο ερώτημα αν τα εμβόλια για τον κορωνοϊό λειτουργούν σε ανθρώπους με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα προσπαθούν να δώσουν οι επιστήμονες μέσα από νέες μελέτες και εργασίες. Λαμβάνοντας υπόψη τα μέχρι τώρα στοιχεία, η εκτίμησή τους είναι πως σίγουρα προσφέρουν κάποια προστασία, αλλά πιθανότατα δεν είναι εξίσου αποτελεσματικά όσο στους υγιείς ανθρώπους.

Γι’αυτό τον λόγο, άλλωστε, οι εμβολιασμοί συστήνονται και για ανθρώπους με κατεσταλμένο -είτε λόγω ασθενειών είτε λήψης ανοσοκατασταλτικών φαρμάκων– ανοσοποιητικό σύστημα. Σημαντικό είναι, επίσης, η οικογένεια, οι φίλοι και οι πάροχοι φροντίδας των ατόμων αυτών να εμβολιάζονται, έτσι ώστε να περιορίσουν σημαντικά τις πιθανότητες μετάδοσης του ιού.

Άνθρωποι με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα είναι οι πάσχοντες από AIDS, όσοι έχουν κάνει μεταμόσχευση οργάνων, ορισμένοι ασθενείς με καρκίνο και ασθενείς με αυτοάνοσα νοσήματα όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα, τα ΙΦΝΕ και ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος.

Σημειώνεται ότι οι ασθενείς με μεταμόσχευση συμπαγών οργάνων και οι αιμοκαθαιρόμενοι έχουν αυξημένο κίνδυνο για όλες τις σοβαρές επιπλοκές που σχετίζονται με τον κορωνοϊό, ενώ διατρέχουν περίπου 3,5 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να καταλήξουν μετά από νόσο COVID-19 συγκριτικά με τον γενικό πληθυσμό. Για το λόγο αυτό, στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς, συμπεριλήφθηκαν στις πρώτες ομάδες προτεραιότητας μεταξύ των ευπαθών πληθυσμών για εμβολιασμό έναντι της COVID-19.

Γεγονός είναι ωστόσο, ότι πως τα εμβόλια κατά της COVID-19 δεν μελετήθηκαν σε μεγάλο αριθμό ανθρώπων με αποδυναμωμένο ανοσοποιητικό σύστημα, ωστόσο, περιορισμένα δεδομένα από τα εμβόλια της γρίπης και του πνευμονιόκοκκου υποδεικνύουν ότι δεν δρουν εξίσου αποτελεσματικά όσο στους υγιείς ανθρώπους. Αυτό σημαίνει ότι όσοι έχουν εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα θα πρέπει να λαμβάνουν τις σωστές προφυλάξεις, όπως το να φορούν μάσκα και να αποφεύγουν τα μέρη με συνωστισμό.

«Είναι συνετό οι ασθενείς με αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα να παίρνουν όλες τις προφυλάξεις που χρησιμοποιούσαν και πριν τον εμβολιασμό», αναφέρει ο Δρ. Ajit Limaye, ειδικός στις μεταμοσχεύεις από το Σύστημα Υγείας του Πανεπιστημίου Washington.

Οι σχετικές οδηγίες από το Εθνικό Αντικαρκινικό Δίκτυο της Αμερικής υποστηρίζουν πως παρόλο που οι περισσότεροι καρκινοπαθείς θα πρέπει να εμβολιάζονται όσο πιο σύντομα γίνεται, οι άνθρωποι που υποβάλλονται σε μεταμόσχευση βλαστοκυττάρων ή θεραπεία CAR T-cell θα πρέπει να περιμένουν τουλάχιστον τρεις μήνες μετά τη θεραπεία για να εμβολιαστούν. Η καθυστέρηση αυτή, τονίζεται, θα διασφαλίσει ότι τα εμβόλια λειτουργούν όσο καλύτερα γίνεται.

Επιπρόσθετα, οι ερευνητές αυτή την περίοδο εξετάζουν αν μια επιπλέον δόση θα έκανε τα εμβόλια πιο αποτελεσματικά για τους λαμβάνοντες μόσχευμα. Οι σχετικές οδηγίες στη Γαλλία συνιστούν μια τρίτη δόση εμβολίου για τους ανοσοκατεσταλμένους, μεταξύ των οποίων και οι λήπτες οργάνων. Αντίστοιχα, το Ισραήλ ξεκίνησε πρόσφατα να χορηγεί επιπλέον δόση του εμβολίου της Pfizer σε μεταμοσχευμένους ασθενείς και άλλους με κατεσταλμένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Στις ΗΠΑ, πάντως, υπάρχουν λήπτες μοσχευμάτων που αναζητούν μόνοι τους τρίτη δόση εμβολίου ελπίζοντας σε περισσότερη προστασία, παρά το γεγονός ότι η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν έχει εγκρίνει προς το παρόν επιπλέον εμβολιασμό.